شما برای فعالیت و سرمایه‌گذاری در بازارهای مالی نیاز دارید با الفبای این بازارها آشنا شوید تا بتوانید به صورت درست و اصولی فعالیت کنید. یکی از موارد بسیار مهم در این راه شناخت بازارها و تفاوت آنهاست. شما باید بدانید در هر بازار مالی چه دارایی‌هایی مبادله می‌شوند و از همه مهم‌تر اینکه در چه بازه‌های زمانی به سراغ چه بازار مالی بروید. دو مورد از این گونه بازارها، بازار پول و بازار سرمایه است که در این مطلب قصد داریم به معرفی آنها بپردازیم.

آشنایی با بازار پول

بازار پول اصولا به بازاری گفته می‌شود که مبادلات مالی با سررسید کوتاه‌مدت در آن انجام می‌شود. در این بازار نقدشوندگی بالاست و معاملاتی بین معامله‌گران و موسسات مختلف با حجم بالا صورت می‌گیرد.

یکی از مصادیق بارز و مهم بازار پول، بانک‌ها و موسسات مالی بزرگی هستند که به یکدیگر و نیز به اشخاص حقیقی و حقوقی مختلف وام اعطا می‌کنند و اغلب این وام‌ها به صورت کوتاه مدت هستند. معمولا سرمایه‌گذاری در بازار پول ریسک کمتری نسبت به سایر بازارها دارد و به همین نسبت هم سود کمتری از سایر بازارهای مالی دارد و عمدتا برای تامین مالی اشخاص و بنگاه‌های تجاری مورد استفاده قرار می‌گیرند.

ابزارهای قابل استفاده در بازار پول

ابزارهای مالی مختلفی در بازار پول وجود دارند که افراد می‌توانند متناسب با شرایط خود از آنها استفاده کنند. در ادامه به چند مورد از این ابزارها اشاره شده است.

اسناد خزانه که با نماد اخزا در ایران شناخته شده، دارای سر رسید کوتاه‌مدت است که می‌تواند سه ماهه، شش ماهه و یا یک‌ساله باشد. اسناد خزانه در واقع ابزاری برای پرداخت بدهی دولت به پیمانکاران و به عنوان جایگزینی برای وجه نقد است.

اوراق تجاری به عنوان نوعی از اوراق قرضه با سررسید کوتاه‌مدت هستند که توسط شرکت‌های خصوصی برای تامین مالی کوتاه مدت از بازار پول منتشر می‌شود و می‌توان گفت که ریسک اوراق تجاری از اوراق خزانه دولتی بیشتر است.

گواهی پذیرش بانکی که به عنوان یک ابزار مهم در تجارت بین‌الملل مطرح می‌شود. کارکرد این اوراق در شرایطی است که دو طرف یک مبادله تجاری می‌خواهند از ایفای تعهد طرف مقابل اطمینان حاصل کنند. برای مثال ارسال کالا توسط فروشنده منوط به واریز وجه از سوی خریدار است و واریز وجه از سوی خریدار نیز منوط به دریافت کالاست؛ در این شرایط با صدور گواهی پذیرش بانکی، مبادلات بین‌المللی تسهیل می‌شود.

گواهی سپرده که در ازای مبلغ مشخصی وجه نقد،‌ به متقاضی ارائه می‌شود و معرف میزان مشخصی دارایی نقد و سود آن در دوره مشخص است. گواهی سپرده می‌تواند سررسید کوتاه مدت و یا بلند مدت داشته باشد و عموما هرچه سررسید اوراق بلند مدت‌تر باشد، سود اوراق نیز بیشتر خواهد بود تا به این ترتیب ارزش زمانی پول مشتری در گذر زمان حفظ شود. گواهی سپرده می‌تواند قابل انتقال و یا غیر قابل انتقال باشد و سود آن نیز به صورت دوره‌ای به سرمایه گذار پرداخت می‌شود.

آشنایی با بازار سرمایه

از بازار سرمایه برخلاف بازار پول، به عنوان بازاری برای انجام سرمایه‌گذاری‌های بلند مدت یاد می‌شود. در این بازار اشخاص حقیقی و حقوقی با استفاده از ساز و کارهایی مشخص به خرید و فروش اوراق بهادار می‌پردازند.

بازار سرمایه وسعت و گستردگی بیشتری نسبت به بازار پول دارد چرا که واحدهای تولیدی برای جذب سرمایه جهت تامین نیاز مالی خود عمدتا به این بازار ورود می‌کنند. در بازار سرمایه علاوه بر اوراق بدهی، اوراق مالکیت شامل انواع سهام و حق تقدم سهام نیز مبادله می‌شود.

بورس، نماد بازار سرمایه

جالب است بدانید که از بورس، به عنوان نماد بازار سرمایه یاد می‌شود. اشخاص حقوقی و واحدهای تولیدی پس از طی مراحل قانونی و پذیرفته‌شدن در بازار سرمایه می‌توانند جذب سرمایه جهت تامین نیاز‌های مالی خود را از طریق فروش سهام به سرمایه‌گذاران و اشخاص حقیقی و حقوقی دیگر انجام دهند.

بورس طی سال‌های اخیر در ایران توانسته علاقه‌مندان و سرمایه‌گذاران زیادی را به خود جذب کند. این بازار ویژگی‌های متعددی دارد که از جمله می‌توان به «امکان سرمایه‌گذاری حتی با مبالغ کم» و «وجود ابزارهای مختلف جهت سرمایه‌گذاری» اشاره کرد که در ادامه به توضیح مختصری از این دو ویژگی می‌پردازیم.

یکی از ویژگی‌های بازار بورس که در سال‌های اخیر توانسته افراد علاقه‌مند به سرمایه‌گذاری حتی با سرمایه‌های کم را به خود جذب کند، این است که شما می‌توانید پس از ثبت‌نام در کارگزاری و انجام فرآیند‌های مربوط به احراز هویت، با سرمایه کم حتی ۵۰۰ هزارتومان اقدام به سرمایه‌گذاری کنید.

از دیگر ویژگی بورس به عنوان نمادی از بازار سرمایه، می‌توان به تنوع در سرمایه‌گذاری اشاره کرد. شما می‌توانید علاوه بر خرید و فروش سهام بیش از 700 شرکت پذیرفته شده در بازار بورس، صندوق‌های سرمایه‌گذاری متنوعی را با توجه به ریسک و سرمایه خود انتخاب و در آنها سرمایه‌گذاری کنید همچنین انواع اوراق بدهی نیز در بازار سرمایه معامله می‌شود.

تفاوت‌های بازار پول و بازار سرمایه

تا اینجا به طور کلی با بازار پول و بازار سرمایه به عنوان دو مورد از بازارهای مالی مهم آشنا شدیم. در ادامه به بیان تفاوت‌های بازار پول و سرمایه می‌پردازیم تا بتوانیم نگاه دقیق‌تری از این دو بازار داشته باشیم.

مدت زمان سرمایه‌گذاری

همانطور که در توضیح هر بازار نیز گفته شد، در بازار پول سرمایه‌گذاری‌ها و فعالیت‌های کوتاه‌مدت‌‌تری نسبت به بازار سرمایه صورت می‌گیرد. در بازار سرمایه شما معمولا با خرید سهام شرکت یا صندوق مد نظر خود اقدام به سرمایه‌گذاری‌های میان‌مدت یا بلندمدت می‌کنید. این در حالیست که ابزارهای موجود در بازار پول امکان سرمایه‌گذاری‌های کوتاه مدت را فراهم می‌کنند و عمدتا دارای سر رسیدهای نهایتا یک‌ساله هستند.

پس می‌توان گفت از نظر افق زمانی سرمایه‌گذاری، بازار پول برای سرمایه‌گذاری‌های کوتاه‌مدت و بازار سرمایه برای سرمایه‌گذاری‌های بلندمدت مناسب هستند.

مالکیت در سرمایه‌گذاری

یکی دیگر از تفاوت‌های مهم بازار پول و بازار سرمایه، بحث مالکیت در سرمایه‌گذاری است. یکی از ویژگی‌های مهم بازار سرمایه این است که شما با خرید سهام شرکت یا هر واحد صندوق سرمایه‌گذاری مالک آن دارایی محسوب می‌شوید. میزان این مالکیت با توجه به تعداد سهام خریداری شده شما از دارایی مورد نظر مشخص می‌شود.

این در حالیست که در بازار پول مالکیت وجود ندارد. به طور مثال پس از دریافت وام و بازپرداخت آن هیچ‌گونه حق مالکیتی از طرف بانک به شما داده نخواهد شد.

تامین سرمایه لوتوس پارسیان نهادی است که در بازار سرمایه فعالیت می‌کند و یکی از اصلی ترین فعالیت‌های آن تامین مالی از طریق بازارسرمایه می‌باشد.